Go Green, Go STEAM

Η ατμοσφαιρική ρύπανση και η εκπομπή αερίων ρύπων έχει διάφορες επιπτώσεις στο περιβάλλον, στον καιρό και στο μικροκλίμα των περιοχών. Η δραστηριότητα χωρικά τοποθετείται μέσα στη γειτονιά του σχολείου, ένα χώρο οικείο στους μαθητές. Πεδίο μελέτης, ήταν το εξης περιβάλλον: η αυλή, ο δρόμος, το δασάκι, ο κήπος και η γειτονιά γύρω από το σχολείο. Οι μαθητές παρατήρησαν και εντοπίσαν  περιβαλλοντικά φαινόμενα που επηρεάζουν την καθημερινότητά τους και την ευρύτερη κοινότητα αναφορικά με τη μόλυνση του αέρα. 

Στο μάθημα της Φυσικής, εστίασαν στην αύξηση της θερμοκρασίας και την ηχορύπανση ως αποτέλεσμα της ανθρώπινης δραστηριότητας. Για τον σκοπό αυτό, δημιουργήθηκαν από τον εκπαιδευτικό τρία φύλλα εργασίας:

Το πρώτο φύλλο είχε στόχο οι μαθητές να αντιληφθούν ότι η αίσθηση της θερμοκρασίας που έχουμε με το σώμα μας δεν μπορεί να θεωρηθεί ώς ένας αντικειμενικός δείκτης, αλλά είναι απαραίτητο να υπάρχει ένα αξιόπιστο όργανο μέτρησης για να παρατηρήσουμε τη θερμοκρασία και αυτό είναι το Θερμόμετρο. 

Φύλλο Παρατήρησης 1

Το δεύτερο φύλλο εργασίας ήταν συνέχεια του προηγούμενου πειράματος. Σε αυτό το φύλλο στόχος ήταν η κατανόηση του φαινομένου του θερμοκηπίου με τη χρήση των θερμομέτρων ως οργάνων μέτρησης της θερμοκρασίας. Χρησιμοποιήθηκαν δύο όμοια αναλογικά θερμόμετρα, των οποίων καταγράφηκε η ώρα παρατήρησης. Η αρχική θερμοκρασία που καταγράφηκε ήταν ίδια σε συνθήκες δωματίου (27 βαθμοί Κελσίου). Στη συνέχεια τα δύο θερμόμετρα στερεώθηκαν σε ένα βραχίονα και το ένα από τα δύο μπήκε μέσα σε ένα πλαστικό μπουκάλι, όπως αυτό που φαίνεται στη φωτογραφία. Η διάταξη τοποθετήθηκε στον ήλιο και από μία ώρα και είκοσι λεπτά περίπου(11:35) η θερμοκρασία που δείχνει το θερμόμετρο μέσα στο μπουκάλι , είναι πολύ μεγαλύτερη από αυτήν που φαίνεται στο θερμόμετρο που βρίσκεται ελεύθερο στον χώρο.Μια ώρα αργότερα, έχει αρχίσει να φυσάει οπότε η θερμοκρασία μειώνεται και στα δύο θερμόμετρα. Η διαφορά ωστόσο παραμένει μιας και οι συνθήκες στις οποίες βρίσκονται είναι οι ίδιες(Α:ελεύθερο στον χώρο, Β: μέσα στο μπουκάλι)

Όπως το πλαστικό μπουκάλι αυξάνει-εγκλωβίζει τη θερμοκρασία στον αέρα που βρίσκεται μέσα σ΄αυτό, έτσι και τα διάφορα αέρια (ρύποι, προωθητικά αέρια καθημερινής χρήσης π.χ σπρέυ ) αυξάνουν τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος

Συνεχίζοντας το παραπάνω πείραμα, οι μαθητές κατέγραψαν ενδεικτικά τα στοιχεία ορισμέων συσκευασιών με προωθητικά αέρια. Οι παρατησήσεις τους βρίσκονται στον πίνακα που ακολουθεί.

Το άμεσό συμπέρασμα που αποκόμισαν είναι πως δυστυχώς ακόμη και σήμερα οι περισσότερες συσκευασίες καθημερινής χρήσης παραμένουν «εχθρικές» προς το περιβάλλον.

Φύλλο παρατήρησης 2

Το τρίτο φύλλο παρατήρησης που συμπλήρωσαν οι μαθητές είχε να κάνει με την ηχορύπανση. Χρησιμοποιώντας ένα κινητό τηλέφωνο και το πρόγραμμα μέτρησης sound meter οι μαθητές αποτύπωσαν τις μετρήσεις τους στον παρακάτω πίνακα.

Συμπέρασμα

Όσο πιο έντονος ο ήχος τόσο πιο ενοχλητικός για τον άνθρωπο κι επιβλαβής για το περιβάλλον.

Με τα παραπάνω πειράματα οι μαθητές αντιλήφθηκαν πως τόσο η αύξηση της θερμοκρασίας λόγω της ανθρώπινης δραστηριότητας(φαινόμενο θερμοκηπίου) όσο και η ηχορύπανση  αποτελούν άμεση απειλή για το περιβάλλον. Στόχος του συγκεκριμένου προγράμματος είναι να αντιληφθούν την αναγκαιότητα για τη χρήση των κατάλληλων μέτρων με σκοπό τον περιορισμό των φαινομένων αυτών ώστε σταδιακά να αποκτήσουν οικολογική συνείδηση και να συνδράμουν στην  προστασία του περιβάλλοντος.

Φύλλο παρατήρησης 3

Στο μάθημα της Πληροφορικής οι μαθητές κλήθηκαν να παρατηρήσουν στο μπαλκόνι ή τη βεράντα τους την κίνηση έξω από το σπίτι τους και να καταγράψουν το πλήθος των οχημάτων που πέρασαν σε διάστημα δέκα λεπτών. Ακολούθησε συζήτηση στην τάξη για τα νούμερα που κατέγραψαν οι μαθητές καθώς πολλά από αυτά ήταν τριψήφια ενώ άλλα ήταν μονοψήφια,

Στη συνέχεια συζήτησαν για τη χρήση του αυτοκινήτου και των ΜΜΜ. Με αφορμή το τρόλευ που έχει στάση ακριβώς έξω από την πόρτα του σχολείου οι μαθητές διερωτήθηκαν αν θα μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε ένα μέσο που δεν παράγει καυσαέρια για να μην επιβαρύνεται η ατμόσφαιρα. Απαντώντας σε αυτή την παρατήρηση των μαθητών, παρουσιάστηκε το ακόλουθο εκπαιδευτικό βίντεο με τίτλο: Το ταξίδι της ηλεκτρικής ενέργειας https://www.youtube.com/watch?v=coWQ1R2r5MY.

Μετά την ολοκλήρωση της προβολής,  όπου αναλύθηκε η διαδικασία παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με χρήση λιγνήτη, οι μαθητές διερωτήθηκαν τι συνέπεια μπορεί να έχει για την ατμόσφαιρα και γενικότερα το περιβάλλον η χρήση λιγνήτη για την παραγωγή της ηλεκτρικής ενέργειας.  Στη συνέχεια αναζήτησαν στο διαδίκτυο πληροφορίες για εναλλακτικές και ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και δημιούργησαν παρουσιάσεις.