Hosted by OSOS , contributed by KaterinaSt on 22 June 2018
Σημαντική είναι η προσφορά του σχολικού κήπου στο αειφόρο σχολείο ως προς την υλοποίηση των στόχων του σε παιδαγωγικό επίπεδο, δηλαδή, την κατανόηση σύνθετων και πολύπλοκων σχέσεων, την ανάπτυξη κριτικής σκέψης και την ανάληψη ενεργής δράσης.
Το προτεινόμενο σενάριο δημιουργίας σχολικού κήπου ενθαρρύνει τους μαθητές να συμμετάσχουν ενεργά στη διαδικασία της μάθησης, τους ωθεί να ερευνούν, να ενεργοποιούν τη φαντασία και τη δημιουργικότητά τους. Δημιουργεί ιδιαίτερο ενδιαφέρον στα παιδιά για τη μάθηση , προάγει την ολοκλήρωσή τους, την ψυχολογική τους ανάπτυξη και προκαλεί δέσμευση για καλή συμπεριφορά και ισότιμη συνεργασία.
Ο σχολικός λαχανόκηπος υποστηρίζει την μαθητική έρευνα ως μια περιβαλλοντική εκπαιδευτική πρακτική και συμβάλλει στη βελτίωση των διατροφικών συνηθειών των συμμετεχόντων ,πράγμα που αποτελεί και τον βασικό μας στόχο.
Ως προς το σχέδιο δράσης, ο εκπαιδευτικός θα εφαρμόζει μεθόδους, τόσο συνεργατικής και βιωματικής μάθησης, όσο και εκείνες οι οποίες καλλιεργούν τη δημιουργικότητα, την αισθητική καλλιέργεια και τη φαντασία των μαθητών.
Οι μαθητές θα ενταχθούν σε δύο ομάδες: Η πρώτη θα ασχολείται με τον κήπο:θα οριστούν συντονιστές- προγραμματιστές των εργασιών, υπεύθυνοι καλλιέργειας και ανάπτυξης φυτών, συντήρησης του κήπου και υπεύθυνοι εργαλείων και υλικού. Η δεύτερη ομάδα θα αναλάβει περιφερειακές δράσεις που θα εκτελούνται μέσω των πολυμέσων και των νέων τεχνολογιών(φωτογράφιση, βίντεο,χρήση Η/Υ), μέσω καλλιτεχνικών δημιουργημάτων (αφίσσες, ζωγραφική) και μέσω κοινωνικών δράσεων και εκδηλώσεων( συνεργασία με εξωσχολικούς φορείς,διάθεση των προϊόντων σε κοινωνικά συσσίτια ως ένδειξη αλληλεγγύης).
Είναι φανερό πως η έννοια της αειφορίας προϋποθέτει την ανάπτυξη σχέσεων συνεργατικότητας ανάμεσα σε όλους τους μετόχους της σχολικής κοινότητας. Η δημιουργία του σχολικού κήπου μπορεί να γίνει το κύτταρο για την επιδίωξη ποικίλων στόχων:
1) συγκρότηση μιας ανοικτής συνεργατικής κοινότητας, αφού προσφέρει το πεδίο ουσιαστικής συνεργασίας μεταξύ μαθητών και εκπαιδευτικών, αλλά και με πρόσωπα και φορείς εκτός σχολείου,
2) δημιουργική ενεργοποίηση της φαντασίας των παιδιών,
3) καλλιέργεια της κριτικής σκέψης,
4) εξοικείωση με την έρευνα,5) ενθάρρυνση ανάληψης πρωτοβουλιών,
6) χρήση συμμετοχικών και ενεργών διδακτικών τεχνικών.
7) ανάπτυξη κλίματος δημοκρατικού διαλόγου και ενεργούς συμμετοχής και αλληλοϋποστήριξης των μελών των ομάδων εργασίας,
8) χρήση πρωτογενών πηγών, όπως διεξαγωγή έρευνας, μελέτη πεδίου κ.λ.π και 9)προοπτική διαθεματικής προσέγγισης
Είναι φανερό πως η έννοια της αειφορίας προϋποθέτει την ανάπτυξη σχέσεων συνεργατικότητας ανάμεσα σε όλους τους μετόχους της σχολικής κοινότητας. Η δημιουργία του σχολικού κήπου μπορεί να γίνει το κύτταρο για την επιδίωξη ποικίλων στόχων:
1) συγκρότηση μιας ανοικτής συνεργατικής κοινότητας, αφού προσφέρει το πεδίο ουσιαστικής συνεργασίας μεταξύ μαθητών και εκπαιδευτικών, αλλά και με πρόσωπα και φορείς εκτός σχολείου,
2) δημιουργική ενεργοποίηση της φαντασίας των παιδιών,
3) καλλιέργεια της κριτικής σκέψης,
4) εξοικείωση με την έρευνα,5) ενθάρρυνση ανάληψης πρωτοβουλιών,
6) χρήση συμμετοχικών και ενεργών διδακτικών τεχνικών.
7) ανάπτυξη κλίματος δημοκρατικού διαλόγου και ενεργούς συμμετοχής και αλληλοϋποστήριξης των μελών των ομάδων εργασίας,
8) χρήση πρωτογενών πηγών, όπως διεξαγωγή έρευνας, μελέτη πεδίου κ.λ.π και 9)προοπτική διαθεματικής προσέγγισης
Tunne
Στο γενικότερο προβληματισμό για το σημερινό σχολείο εντάσσεται και η αναζήτηση και η υιοθέτηση μέσα στο σχολείο συγκεκριμένων στάσεων και μέτρων που μπορούν να αξιοποιηθούν ως εργαλεία εκπαίδευσης των μαθητών στα ζητήματα του περιβάλλοντος και της αειφόρου ανάπτυξης. Στη συγκεκριμένη μας δράση, τη δημιουργία λαχανόκηπου, θα μπορούσαμε να σταθούμε στη σημαντική πτυχή της « λιπασματοποίησης», του εμπλουτισμού δηλαδή του προς καλλιέργεια εδάφους. ερωτήματα που τίθενται είναι αν τελικά οι παρεμβάσεις και οι αλλαγές που γίνονται στο σχολείο ( με σκοπό το σχεδιασμό της δικής του Περιβαλλοντικής πολιτικής με γνώμονα τις ανάγκες, τις ιδιαιτερότητες αλλά και το ενδιαφέρον της ίδιας της σχολικής και τοπικής κοινότητας) είναι εποικοδομητικές, ώστε η μάθηση να αποκτήσει πρακτικό και ουσιαστικό χαρακτήρα.
Γενικότερα, το θέμα μας είναι αν οι εμπειρίες θα καταστήσουν ικανούς τους μαθητές να διαμορφώσουν τις συνθήκες της ζωής τους κατά τρόπο δημιουργικό κι εποικοδομητικό.
-
Θα ενσωματωθούν τελικά η ιδέα και οι αξίες της αειφορίας ( μέσω της δημιουργίας του λαχανόκηπου) στη μαθησιακή διαδικασία, στη διαχείριση των κτιριακών υποδομών, στης σχέσεις του Σχολείου με την ευρύτερη και τοπική κοινότητα;
-
Η διαδικασία φροντίδας του λαχανόκηπου θα αποτελέσει «μάθηση» μέσα από διάλογο και συνεργασία; Θα ενισχύσει τις δυνατότητες των μαθητών για κριτική εξέταση των διαφόρων και διαφορετικών θέσεων και απόψεων;
-
Θα διαμορφωθει μια νέα παιδαγωγική κουλτούρα; Θα ενισχυθεί η σχέση μαθητή με το περιβάλλον; Η βίωση αυτής της σχέσης θα συμβάλει στην ενίσχυση της υπευθυνότητας για το Σχολείο;
Kuvittele
Σχεδιάζοντας το λαχανόκηπο, όλοι αφήνουμε , θεμιτά ή όχι, τη φαντασία μας να ξεπεράσει τα στάδια της καλλιέργειας και της συστηματικής φροντίδας των φυτών και να φθάσει βιαστική στην ώρα της συγκομιδής.. Ποιος δεν θα επιθυμούσε να έχει μια πλούσια σοδειά ( στα πλαίσια βέβαια του δυνατού);
Η σκέψη αυτή βέβαια μας οδηγεί στην αποδοχή ως αναγκαίας της προοπτικής εμπλουτισμού του εδάφους, αφού πρώτα μετρηθεί η ποιότητα και τα συστατικά του .
Luo
Ως ομάδα δραστηριοποιούμενη στον 1ο άξονα
-
Πριν προβούμε σε οποιαδήποτε ενέργεια εμπλουτισμού του εδάφους, κάναμε μέτρηση οξύτητας του εδάφους και βρέθηκε η τιμή του pH = 7,2.
Πραγματοποιήθηκε το εξής πείραμα : Έγινε δειγματοληψία χώματος από τον λαχανόκηπό μας, τυχαιοποιημένα από τέσσερα σημεία των δέκα τετραγωνικών μέτρων του κήπου μας, σε μια ζυγισμένη (με ηλεκτρονικό ζυγό του εργαστηρίου των φυσικών επιστημών του σχολείου μας) ποσότητας 20g: Αφού προσθέσαμε διπλάσια ποσότητα νερού αναδεύσαμε το μίγμα και μετά από μία ώρα το διηθήσαμε. Το διήθημα το μετρήσαμε με το ηλεκτρονικό πεχάμετρο του εργαστηρίου μας και καταγράψαμε τη τιμή του pH= 7,2.
- Απομένει να πραγματοποιήσουμε μέτρηση περιεκτικότητας σε θρεπτικά στοιχεία και άλατα.
- Σε επόμενη φάση θα συλλέξουμε ποσότητα χώματος από τον κήπο και μεταφοράς του σε ειδικό εργαστηριακό κέντρο ανάλυσης με στόχο τον προσδιορισμό της συγκέντρωσης των ιόντων των θρεπτικών συστατικών του εδάφους.
- Προς αποφυγή, όσο το δυνατόν, των συνθετικών τρόπων εμπλουτισμού του χώματος, στραφήκαμε στη δραστηριότητα εξασφάλισης κομπόστ με δύο τρόπους: i) Χρησιμοποιήθηκε απόθεμα που υπήρχε στο σχολείο από την παραγωγή κομπόστ στα πλαίσια προγράμματος ERASMUS+ που εκπονήθηκε από το 1ο ΓΕΛ Καισαριανής πριν δύο χρόνια και ii) σε συνεργασία με τον τοπικό Δήμο μεταφέρθηκαν από τους μαθητές πευκοβελόνες-φύλλα-χώμα από το χώρο του Άλσους Καισαριανής για δημιουργία κομπόστ.
- Για περισσότερο εμπλουτισμό του εδάφους κρίθηκε ευεργετική η φύτευση ψυχανθών (π.χ. βίκου, φασολιών, μπιζελιών) που είναι δεσμευτικά αζώτου.
- Έπιπλέον, προσθέσαμε και ποσότητα στάχτης, η οποία αποτελεί επίσης τρόπο φυσικού εμπλουτισμού του εδάφους