Hosted by OSOS , contributed by KOSSA on 3 October 2019
ΜΕΡΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΡΙΝ ΞΕΚΙΝΗΣΕΤΕ....
- Τι γνωρίζετε για τις μέλισσες;
- Τις έχετε παρατηρήσει στον κήπο να γυρίζουν από λουλούδι σε λουλούδι;
- Έχετε προσέξει την εικόνα τους πάνω στις ετικέτες από τα βάζα που πουλιούνται γεμάτα μέλι στο σούπερ - μάρκετ;
- Έχετε παρατηρήσει τα σπιτάκια τους στην εξοχή;
- Έχετε ακούσει να σας λένε "πρόσεχε τη μέλισσα μην σε τσιμπήσει;"
- Πιστεύετε ότι η μέλισσα είναι ένα τ πλάσμα τόσο σημαντικό ώστε να αξίζει να ασχοληθούμε μαζί της, να μάθουμε για τη ζωή της, τη θέση της στον πολιτισμό μας, τη σημασία της για τη φύση αλλά και για εμάς τους ανθρώπους;
- Γνωρίζετε αν κινδυνεύουν οι μέλισσες και από τι;
- θα κάνατε κάτι για να τις προστατέψετε;
- Μήπως θεωρείτε ότι είστε πολύ μικροί για να πετύχετε έναν τόσο μεγάλο στόχο όπως η προστασία ενός είδους;
Ίσως, υλοποιώντας αυτό το πρόγραμμα να ανακαλύψετε κάποιους τρόπους να συμβάλλετε κι εσείς στην προστασία τους.
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ…
Το πρόγραμμα αυτό, βασίζεται στοn επιταχυντή SAVE THE BEES https://portal.opendiscoveryspace.eu/en/osos-project/bees-future-852292
Επιπλέον, ιδέες για δράσεις και δραστηριότητες αντλήσαμε από τον επιταχυντή BEES FOR THE FUTURE http://idiverse.eu/bees-for-the-future/
καθώς και από το project BEES(y) https://portal.opendiscoveryspace.eu/en/osos-project/beesy-849402
Καθώς το εν λόγω πρόγραμμα απευθύνεται σε μαθητές/τριες που δεν έχουν κατακτήσει επαρκώς τη δεξιότητα της ανάγνωσης, (5-6 ετών), οι οδηγίες είναι γραμμένες με τρόπο ώστε να απευθύνονται στους ενήλικους εμψυχωτές/καθοδηγητές των μαθητικών ομάδων. Οι δραστηριότητες όμως είναι προσαρμοσμένες με τρόπο ώστε να υποστηρίζεται η αυτενέργια των μικρών μαθητών/τριών και η εμπλοκή τους σε ανακαλυπτικές διαδικασίες.
ΣΚΟΠΟΣ - ΣΤΟΧΟΙ
Σκοπός του προγράμματος είναι οι μαθητές/τριες να παρατηρήσουν το περιβάλλον γύρω τους, να εστιάσουν στον "κόσμο" των μελισσών, να αναρωτηθούν για τη σημασία τους στη διατήρηση της ισορροπίας στα φυσικά οικοσυστήματα και κατ' επέκταση και για τον ίδιο τον άνθρωπο, να συνδέσουν το θέμα με τον ανθρώπινο πολιτισμό, να καλλιεργηθούν θετικές αντιλήψεις όσον αφορά στην ανάγκη για την προστασία τους και να αναδυθούν ιδέες και πρωτοβουλίες με σκοπό την ενεργό συμμετοχή τους στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος γενικότερα και του πληθυσμού των μελισσών ειδικότερα.
Αναλυτικότερα, οι στόχοι του προγράμματος μπορεί να είναι:
1. ΓΝΩΣΤΙΚΟΙ:
Οι μαθητές/τριες μέσω του προγράμματος επιδιώκεται,
- Να γνωρίσουν το έντομο
- Να μάθουν πως η μέλισσα συμβάλλει στον πολλαπλασιασμό των ειδών
- Να συνδέσουν τη μέλισσα με διάφορα προϊόντα και την οικονομική και πολιτισμική σημασία τους
2. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΙ
Οι μαθητές/τριες μέσω του προγράμματος επιδιώκεται,
- Να συνδέσουν τον κύκλο ζωής των μελισσών με τη διατήρηση της βιοποικιλότητας
- Να εντοπίσουν ποιες ανθρώπινες ενέργειες απειλούν τον πληθυσμό των μελισσών
- Να αντιληφθούν τις συνέπειες στο περιβάλλον από τη μείωση του πληθυσμού των μελισσών
- Να προτείνουν λύσεις για την προστασία των μελισσών
- Να αναλάβουν δράσεις ευαισθητοποίησης
3. ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΙΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ
Οι μαθητές/τριες μέσω του προγράμματος επιδιώκεται,
- Να έρθουν σε επαφή με τον φυσικό κόσμο
- Να παρατηρήσουν
- Να ομαδοποιήσουν
- Να ανακαλύψουν σχέσεις αιτίου αποτελέσματος
- Να αναζητήσουν πληροφορίες από διάφορες πηγές
- Να αξιοποιήσουν τις γνώσεις τους για να σχεδιάσουν λύσεις και παρεμβάσεις
ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ
Η μεθοδολογία του προγράμματος βασίζεται στις διαδικασίες της επίλυσης προβλήματος: Ανακάλυψη βασικών γνώσεων, εντοπισμός του προβλήματος, διερεύνηση των παραμέτρων, αναζήτηση και αξιολόγηση πιθανών λύσεων, ανάληψη δράσης.
Αναλυτικότερα, το πρόγραμμα μπορεί να αναπτυχθεί σπονδυλωτά στις ακόλουθες ενότητες:
ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ
- Γνωριμία με το έντομο
- Μέλισσες και άνθρωπος
- Οι μέλισσες ως επικονιστές
- Απειλές για τη μέλισσα
- Συνέπειες από τη μείωση του πληθυσμού των μελισσών
- Προτάσεις και δράσεις προστασίας
- Δράσεις διάχυσης
Οι δραστηριότητες που προτείνονται είναι ομαδοσυνεργατικού χαρακτήρα και προβλέπονται συνεργασίες και με πρόσωπα ή φορείς που σχετίζονται με το άμμεσο κοινωνικό περιβάλλον των μαθητών/τριών αλλά και με φορείς.εκπαίδευσης.
Πιο συγκεκριμένα, κάποιες δραστηριότητες υποστήριξης του ομαδοσυνεργατικού και ανακαλυπτικού χαρακτήρα των δραστηριοτήτων μπορούν να είναι:
ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
- Αναζήτηση πληροφοριών σε πηγές: βιβλία, διαδίκτυο, πρόσκληση ειδικών
- Παρατήρηση στην αυλή
- Δημιουργία πινάκων (πίνακες καταγραφής, εννοιολογικοί χάρτες, συγκεντρωτικοί πίνακες κτλ)
- Εκπαιδευτικά παιχνίδια: Ομαδικά κινητικά και επιτραπέζια, σε Η/Υ
- Μελέτη περίπτωσης
- Δημιουργική έκφραση μέσα από τις τέχνες (χορός, θέατρο, εικαστικά, δημιουργία ταινιών, δημιουργία βιβλίων κτλ)
- Φυτεύσεις
- Δημιουργία έντυπου υλικού (αφίσα, φυλλάδιο)
- Διοργάνωση ημέρας δράσης και ευαισθητοποίησης της τοπικής κοινωνίας
Οι δραστηριότητες αυτές, μπορούν να υποστηριχθούν με την επιδίωξη συνεργασιών όπως,
ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ
- Με Σύλλογο γονέων
- Με άλλες μαθητικές ομάδες
- Με ειδικούς επιστήμονες επαγγελματίες:
- Μελισσοκόμος
- Βιολόγος
- Δασοπόνος
- Διατροφολόγος
- Με Δήμο
- Με ΚΠΕ
- Καστοριάς
- Αρναίας
- Καρπενησίου (υλικό)
- Με ΜΚΟ
1ο Νηπιαγωγείο Μελισσίων
Δουκ. Πλακεντίας 9
2108041612
Αισθάνομαι
1. Δημιουργήσαμε έναν χάρτη ιδεών με θέμα «ΟΙ ΜΕΛΙΣΣΕΣ»
Στο χάρτη αυτό, βάλαμε τις λέξεις – κλειδιά: Μέλι, λουλούδια, μελισσοκόμος, μελίσσι, κυψέλη, έντομο, κεντρί, φτερά.
2, Αφού χωριστήκαμε σε ομάδες και ερευνήσαμε σε πηγές, καλέσαμε ειδικούς, κάναμε παρατήρηση στην αυλή του σχολείου και παίξαμε παιχνίδια, συμπληρώσαμε τον χάρτη ως εξής:
Έντομο:
Εμφανίστηκαν στη γη εδώ και εκατομμύρια χρόνια
υπάρχουν πολλά είδη μελισσών
Το σώμα χωρίζεται σε τρία μέρη
Έχει προβοσκίδα, φτερά, κεντρί
Ζει σε κοινωνίες
Κυψέλη:
Δημιουργείται από το κερί που φτιάχνουν οι μέλισσες
Οι μέλισσες συνεργάζονται μεταξύ τους
Η βασίλισσα γεννά αυγά
Οι εργάτριες μεγαλώνουν τα μικρά, συλλέγουν το νέκταρ, δημιουργούν τα διαμερίσματα της κυψέλης, προστατεύουν το μελίσσι
Οι κηφήνες δροσίζουν την κυψέλη, γονιμοποιούν τη βασίλισσα
Μέλι:
Παράγεται από τις εργάτριες
Παράγεται από το νέκταρ των λουλουδιών
Είναι ωφέλιμο στη διατροφή
Συλλέγεται από τον μελισσοκόμο
Πουλιέται
Μελισσοκόμος:
Έχει κυψέλες
Συλλέγει και πουλά το μέλι
Συλλέγει και πουλά άλλα προϊόντα όπως την κηρήθρα και τον βασιλικό πολτό,
Από τη μέλισσα παράγεται επίσης η πρόπολη
Λουλούδια:
Η μέλισσα συλλέγει το νέκταρ των λουλουδιών
Μεταφέρει τη γύρη από λουλούδι σε λουλούδι
Υπάρχουν φυτά που λέγονται μελισσοκομικά
Πολλά φυτά πολλαπλασιάζονται από τις μέλισσες. Η διαδικασία αυτή λέγεται επικονίαση
Η επικονίαση είναι πολύ σημαντική γιατί είναι ο μόνος τρόπος να γεννηθούν νέα φυτά.
Σημασία:
α) Οι άνθρωποι που φοβούνται τις μέλισσες κάνουν λάθος γιατί οι μέλισσες τσιμπάνε μόνο όταν κινδυνεύουν
β) Οι άνθρωποι που προστατεύουν τις μέλισσες έχουν δίκιο γιατί,
- Τα προϊόντα της είναι ωφέλιμα για τον άνθρωπο για την υγεία του και για να κερδίζουν χρήματα οι άνθρωποι που τα συλλέγουν και τα πουλάνε
- Το μέλι είναι πολύ σημαντική τροφή
- Ο βασιλικός πολτός ωφελεί την υγεία
- Από την πρόπολη παράγονται φάρμακα
- Από την κηρήθρα δημιουργούνται προϊόντα όπως κηραλοιφές και κεριά
- Το μέλι χρησιμοποιείται σε είδη περιποίησης
- Ο άνθρωπος συλλέγει τα προϊόντα της μέλισσας από την αρχαιότητα
- Υπάρχουν μύθοι, ιστορίες, τραγούδια και παιδικά παιχνίδια με θέμα τις μέλισσες
- Υπάρχουν έργα τέχνης εμπνευσμένα από τις μέλισσες
- Η πόλη μας πήρε το όνομά της από τις μέλισσες
- Οι μέλισσες πολλαπλασιάζουν τα φυτά
- Πολλά φυτά που χρησιμοποιούμε στη διατροφή μας παράγονται χάρη στις μέλισσες
- Οι μέλισσες πλουτίζουν τη φύση
- Όχι μόνο οι άνθρωποι αλλά και άλλα πλάσματα χρειάζονται τις μέλισσες για να ζήσουν
- Οι μέλισσες είναι σημαντικές για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας
3. Δημιουργήσαμε αφηγήσεις, ιστορίες, εικόνες και αφίσες με τα οφέλη της μέλισσας στη φύση και τον άνθρωπο
Φαντάζομαι
Χωριστήκαμε σε ομάδες κάναμε αναζήτηση στις πηγές και δημιουργήσαμε έναν συγκεντρωτικό πίνακα σε μορφή αφίσας όπου καταγράφονται:
1. Κίνδυνοι:
Οι μέλισσες απειλούνται από τις ανθρώπινες συνήθειες:
- Την ρύπανση της ατμόσφαιρας
- Το κόψιμο των λουλουδιών (ανοικοδόμηση, γεωργία)
- Τα εντομοκτόνα και άλλα χημικά που χρησιμοποιούνται στη γεωργία
- Την καταστροφή των δασών
- Τη ρύπανση
2. Λύσεις:
Σκεφτήκαμε και καταγράψαμε στον συγκεντρωτικό πίνακα τι θα μπορούσαμε να κάνουμε οι μαθητές για να προστατέψουμε τις μέλισσες:
- Να μιλήσουμε στους μεγάλους και στα άλλα παιδιά για τη σημασία των μελισσών και τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν
- Να μην κόβουμε τα λουλούδια
- Να φυτέψουμε ανθόκηπο και μελισσοκομικά φυτά
- Να προστατεύουμε το δάσος
- Να μην ρίχνουμε σκουπίδια
- Να ανακυκλώνουμε
- Να μετακινούμαστε λιγότερο με ΙΧ και περισσότερο με τα πόδια μας, το ποδήλατό μας, το πατίνι μας και τα μέσα μαζικής μεταφοράς
Δημιουργώ
Αποφασίσαμε:
Να διοργανώσουμε ένα «Φεστιβάλ Μέλισσας» στο σχολείο μας, καλώντας γονείς, φίλους, μαθητές από το όμορο Δημοτικό Σχολείο, κατοίκους της περιοχής μας και εκπροσώπους από φορείς του Δήμου μας.
Το φεστιβάλ θα συνδεθεί με την παγκόσμια ημέρα για την προστασία των μελισσών (20/5).
Στο φεστιβάλ:
- Θα πραγματοποιήσουμε δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης με προβολή βίντεο, παρουσίαση χοροδράματος, ανάρτηση αφισών, και περιβαλλοντικά παιχνίδια.
- Θα πραγματοποιήσουμε εργαστήρια παιδιών-γονιών για τη δημιουργία συνθημάτων υπερ της προστασίας των μελισσών και την ανάρτησή τους σε δημόσια θέα δημιουργώντας έναν τοίχο ευαισθητοποίησης κοντά στην είσοδο του σχολείου μας, ορατό και από τον δρόμο.
- Θα συνεργαστούμε για να δημιουργήσουμε έναν ανθόκηπο στο σχολείο μας.
Στον πιο κάτω σύνδεσμο θα βρείτε ένα βίντεο που παρουσιάζει την πορεία των εργασιών μας κατά την υλοποίηση του project, καθώς και κάποιες εικόνες από το «Φεστιβάλ της Μέλισσας» http://blogs.sch.gr/kosalexa/files/2019/06/1o-NIP_MELISSES.wmv που πραγματοποιήθηκε στις 19/5/2019 και συμμετείχαν σε αυτό περίπου 200 άτομα
Ο Σύλλογος Γονέων σε συνεργασία με παραγωγούς πρόσφερε προϊόντα από μέλι.
Φυτεύτηκε ανθόκηπος και δόθηκε έμφαση στα μελισσοκομικά φυτά.
Δημοσιεύτηκε το βίντεο των μαθητών/τριών
Παίχτηκαν παιχνίδια από μικρούς και μεγάλους: Παραδοσιακά όπως "Μέλισσα -μέλισσα" και "Περνά -περνά η μέλισσα" και δικής μας επινόησης όπως "Μελισσο-bowling" και "Μελισσοτρίλιζα"
Δημιουργήθηκε ο τοίχος ευαισθητοποίησης με συνθήματα για την προστσία των μελισσών. Από τα συνθήματα αυτά, καταλάβαμε ότι καταφέραμε να μεταδώσουμε το μήνυμά μας και να συμβάλλουμε κι εμείς στη βελτίωση του προβλήματος.